Top 5 hệ màu thông dụng trong in ấn

Hiện nay trong nghành thiết kế & in ấn thông thường có 5 hệ màu cơ bản : hệ CMYK, Pantone, RGB, CMY và HSL. Tuy nhiên người ta lại sử dụng hệ màu CMYK trong in ấn bao bì giấy. Tại sao vậy? Cùng Bắc Trường Sơn tìm hiểu lý do và cách chuyển đổi từ hệ màu RGB thông thường sang hệ CMYK nhé !

Các hệ màu thông dụng trong in ấn

1/ Hệ màu CMYK là gì?

Hệ CMYK là hệ màu mà các màu sắc được sản sinh từ việc kết hợp 4 màu sau:

Hệ màu CMYK

+ Màu C: Màu xanh lơ (Cyan)

+ Màu M: Màu cánh sen – hồng sẫm (Magenta)

+ Màu Y: Màu vàng (Yellow)

+ Màu K: Màu đen ( Black)

Đây là hệ màu trừ vì đây là những màu mà chúng ta thấy được nhờ sự phản xạ ánh sáng chứ không có khả năng tự phát sáng. Ví dụ khi ta thấy một vật màu đỏ, vật này đã hấp thụ các bước sóng của màu khác và phản xạ lại bước sóng màu đỏ tới mắt của người nhìn. Hệ màu CMYK là hệ màu thường sử dụng trong in ấn Offset sản phẩm thùng carton, các ấn phẩm POSM, namecard.

Nguyên lý cơ bản của hệ màu CMYK

Nguyên lý làm việc của CMYK là trên cơ sở hấp thụ ánh sáng. Màu mà chúng ta nhìn thấy là từ phần của ánh sáng không bị hấp thụ. Trong CMYK hồng sẫm cộng với vàng sẽ cho màu đỏ, cánh sen cộng với xanh lơ cho màu xanh lam, xanh lơ kết hợp với vàng sinh ra màu xanh lá và tổ hợp của các màu xanh lơ, cánh sen và vàng tạo ra màu đen.

Vì màu đen sinh ra bởi việc trộn lẫn các màu gốc loại trừ là không thực sự giống như mực đen thật sự hay màu đen của đen tuyền – là màu đen của vật hấp thụ toàn bộ ánh sáng. Việc in ấn trên cơ sở bốn màu phải sử dụng mực đen để bổ sung thêm vào với các màu gốc, loại trừ là các màu vàng, cánh sen và xanh lơ. Đây cũng là nguyên lý tạo màu cơ bản cần nắm vững trong in offset Đà Nẵng.

Bảng mã màu CMYK chuẩn

Dưới đây là bảng mã hệ màu CMYK trong in ấn bao bì giấy:

bảng mã màu cymk chuẩn

2/ Thiết kế & in ấn bao bì giấy với hệ màu Pantone

Bên cạnh 4 màu CMYK, hệ màu Pantone được coi như màu sắc cơ bản thứ 5 dành cho ngành in ấn và thiết kế bao bì giấy. Từ khi ra đời, màu Pantone sớm trở thành hệ quy chiếu màu sắc chuẩn mực. Ngôn ngữ giao tiếp chính thức trong ngành công nghiệp thiết kế toàn cầu.

Mã màu Pantone là gì?

The Pantone Colour Matching System (PMS) cơ bản là một hệ thống tái tạo màu tiêu chuẩn. Bằng việc tiêu chuẩn hóa màu sắc với tên gọi bằng các mã số. Các nhà sản xuất ở các địa điểm khác nhau, các khâu khác nhau đều có thể tra cứu hệ thống Pantone. Và chắc chắn tạo ra hiệu ứng màu trùng khớp cho sản phẩm mà không cần bất kỳ một sự liên lạc trực tiếp nào.

màu panton

Tuy nhiên, công nghệ sản xuất theo hệ màu Pantone giá thành tương đối cao.

Bảng tra mã màu Pantone

Dưới đây là bảng 90 màu Pantone chuẩn:

bảng tra mã màu pantone online

3/ Hệ màu RGB là gì? 

Hệ màu RGB là tên viết tắt của R: Red (màu đỏ), G: Green (màu xanh lá cây), B: Blue (màu xanh lam). Đây là hệ màu cộng (là tổng hợp màu cộng vì các màu được sinh ra từ 3 màu RGB sẽ sáng hơn các màu gốc) và việc tổng hợp màu RGB chỉ có thể thực hiện được trên các vật có khả năng phát sáng.

Trong các mô hình ánh sáng bổ sung, đây là ba màu gốc. Từ ba màu cơ bản này từ cách thay đổi tỉ lệ giữa các màu RGB để tạo ra vô số các màu sắc khác nhau và cách tổng hợp từ 3 màu RGB này gọi là màu cộng (các màu sinh ra từ 03 màu này sẽ sáng hơn màu gốc – additive color).

4/ Hệ màu CMY là gì?

Hệ màu CMY là hệ màu trừ ( trên lý thuyết ko cần màu K). ( là những vật không có khả năng phát sáng mà chỉ phản xạ ánh sáng từ các nguồn sáng chiếu tới. Có nghĩa là sẽ hấp thụ bước sóng này và trả lại (phản xạ lại) những bước sóng khác–> tạo nên những màu khác) Chính sự khác biệt về cơ chế tổng hợp màu (màu cộng hay màu trừ) ở mỗi hệ màu mà người ta sử dụng hệ màu trong mỗi lĩnh vực tương ứng.

5/ Hệ màu HSL

HSL hay HSB là một. Thực chất đây là một cách biểu diễn màu sắc của hệ màu Red Green Blue. Theo các thông số về tông màu (H), độ bão hòa màu(S) và độ sáng (Lightness hay Brightness) . Cho nên hệ màu này chủ yếu dùng để biểu các giá trị màu. Thông qua các thiết bị phát ánh sáng màu như màn hình máy tính.

hệ màu hsl

Được ứng dụng trong các chương trình xử lý Photoshop ảnh chẳng hạn (Công cụ Hue/Saturlation đó). Cho nên hệ màu này ko phải là hệ màu để in ấn được (cần phải qua thông công thức chuyển đổi hệ màu RGB –>CMYK).

Tại sao dùng hệ màu CMYK mà không dùng RGB trong in ấn bao bì giấy ?

Màu in bao bì carton phụ thuộc vào 2 yếu tố là nhận thức con người và do máy tính & công nghệ in ấn. Do đó để giảm thiểu sự chênh lệch về màu sắc giữa thiết kế. Và sản phẩm thực tế thì phải chuyển đổi hệ màu RGB sang CMYK.

+ Trong in ấn nên dùng CMYK thay vì RGB. Chính sự nhầm lẫn giữa hai hệ màu CMYK VÀ RGB (màu hiển thị trên màn hình tivi, máy tính…) . Dẫn đến tình trạng ấn phẩm in ra bị lệch màu so với thiết kế.

+ Trong khi hệ màu RGB dựa trên cơ sở phát xạ ánh sáng (màu cộng) còn hệ màu CMYK lại theo cơ chế hấp thụ ánh sáng (màu trừ). Do đó, để giảm thiểu chênh lệch màu sắc khi in ấn. N                                        hà thiết kế cần chuyển đổi hệ màu RGB sang hệ màu CMYK trước khi mang in.

Cách chuyển đổi RGB sang CMYK trong in ấn bao bì giấy

Phân biệt CMYK và RGB

Việc sử dụng công nghệ in ấn bốn màu tạo nên kết quả bao bì carton in Offset cuối cùng rất cao cấp với độ tương phản cao hơn. Tuy nhiên, màu của hình ảnh mà người ta nhìn thấy trên màn hình máy tính thông thường. Có mức độ sai khác chút ít với màu gốc khi in ra vì các mô hình màu CMYK và RGB có các gam màu khác nhau.

phân biệt hệ màu rgb và cmyk

+ Trong khi mô hình màu RGB là mô hình hoạt động dựa trên cơ sở phát xạ ánh sáng (màu bổ sung)

+ Thì mô hình CMYK làm việc theo cơ chế hấp thụ ánh sáng (màu loại trừ). Nếu CMYK là nhà thiết kế có thể bắt đầu từ một tờ giấy trắng. Và sau đó thêm các màu khác, thì RGB hoạt động ngược lại.

Nguyên lý chuyển đổi từ RGB sang CMYK : chuyển đổi từ RGB thành CMY, rồi chuyển CMY thành CMYK.

Cách chuyển hệ màu RGB sang CMYK

Bước 1: Chuyển RGB sang CMY

Chuyển tRGB = {R, G, B}. Sau đó, chuyển đổi thành CMY: tCMY = {C’,M’,Y’} = {(255 − R), (255 − G), (255 − B)}

Việc chọn lựa hệ số K là vấn đề tương đối phức tạp. Nó hoàn toàn phụ thuộc vào quyết định của nhà sản xuất ra thiết bị in ấn. Các giá trị của K bị các nhà sản xuất giữ kín như là một bí quyết công nghệ.

Trong đa số trường hợp, hệ số K sẽ cho là bằng 0 khi độ bão hòa của màu đen thấp hơn từ 50% đến 75%. Do người ta cho rằng dưới mức hợp lý (hoàn toàn chủ quan) thì không cần phải in bằng mực đen.

Về lý thuyết người ta tạm chấp nhận K = min {C’/2,55, M’/2,55, Y’/2,55}. (0 <= K <=100)

Bước 2: Chuyển CMY sang CMYK

cách chuyển đổi hệ màu CMY sang CMYK

+ Nếu K = 100 thì C = 0, M = 0, Y = 0 (toàn bộ là màu đen).

+ Nếu 100 > K > 0 thì: C = (C’/2.55 – K) * 100 /(100 – K),

M = (M’/2.55 – K) * 100 /(100 – K). Y = (Y’/2.55 – K) *100 /(100 – K) và K = K.

Trong đó các giá trị C, M, Y, K được làm tròn đến phần nguyên.

Đây là tỷ lệ của bốn loại mực màu cần phải in trên cùng một vị trí để tạo ra màu cần thiết.

Như vậy, trong in offset với việc ứng dụng hệ màu CMYK sẽ tiết kiệm tương đối chi phí khi sản xuất với số lượng lớn. Hơn nữa, hệ màu CMYK là hệ màu gốc có thể ứng dụng pha chế nhiều sắc thái màu khác nhau. Cũng chính là lý do mà công nghệ in offset vẫn có chỗ đứng nhất định trên thị trường.